phatgiaonguyenthuy.com
phatgiaonguyenthuy.com

 Hoằng Pháp

LỰA CHỌN CHO TƯƠNG LAI

Ngày đăng tin: 2 năm trước
(5/1)
Bài pháp này TS- ĐĐ Thiện Minh giảng tại khóa tu sinh viên lần thứ II - chùa Bằng –TP Hà Nội.
 LỰA CHỌN CHO TƯƠNG LAI

Các bạn sinh viên thân mến!

Xin tán dương công đức của Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm trụ trì chùa Bằng (TP Hà Nội) đã tổ chức khóa tu lần thứ hai dành cho các bạn sinh viên. Hình ảnh các bạn là tương lai của đất nước, tương lai của Phật pháp.

Lý Công Uẩn tức là vua Lý Thái Tổ đã từng sống trong chùa, làm chú tiểu quét lá và học kinh kệ. Sau khi lên ngôi, vua Lý Thái Tổ dời đô từ Hoa Lư về Thăng Long. Đó là sự lựa chọn sáng suốt cách đây gần 1000 năm của vị vua sáng lập vương triều Lý - Thăng Long Hà Nội trở thành thủ đô của muôn đời. Chú tiểu ở chùa quét lá trở thành vị vua có những công lao to lớn, có một đóng góp mang ý nghĩa lịch sử cho sự phát triển của đất nước Việt Nam.

 Sáng nay, Sư rất cảm động khi nghe tiếng tụng kinh của các bạn. Tiếng tụng kinh rất lạ, rất hay của hơn 1000 sinh viên ở giữa thủ đô. Rồi cũng sáng sớm nay, lúc đi kinh hành, sư gặp một cô sinh viên cặm cụi quét lá ở sân chùa. Cô bé ấy lượm từng chiếc lá nhãn cho vào bọc để mang đi bỏ vào thùng rác. Việc tuy nhỏ nhưng cô sinh viên đã làm rất chăm chú, tỉ mỉ. Đó cũng là pháp giúp chúng ta có những giây phút lắng đọng để nhìn lại tâm mình.

Các bạn là sinh viên nên việc trước tiên là cố gắng học thật giỏi. Học xong cử nhân học thêm hai năm thạc sĩ. Xa hơn nữa phải phấn đấu học tiến sĩ. Lúc bấy giờ ta mới định hình cuộc sống của mình được.

Một nhà giáo dục đã nói: ‘Chúng ta sanh ra trên cuộc đời này không phải như là một hạt cát vô danh mà chúng ta sanh ra là để in dấu trên mặt đất này và để in sâu trong trái tim của người khác’.

Cho nên chúng ta học để sau này đóng góp cho đất nước, cho đạo pháp, làm rạng danh gia đình chúng ta. Đó là vấn đề tuổi trẻ cần quan tâm.

Vậy chúng ta cần lựa chọn gì cho tương lai?.

Các bạn biết rằng tương lai chưa đến. Quá khứ đã qua. Chỉ có hiện tại là quan trọng. Nếu hiện tại tốt thì tương lai tốt. Các bạn sinh viên ở đây đang sống trong khoảnh khắc rất có ý nghĩa, nó góp phần quyết định tương lai của chúng ta.

Hôm nay, Sư giới thiệu với các bạn 5 sự lựa chọn để giúp cho tương lai của chúng ta được hạnh phúc, an vui. Đó là: Chọn bạn để chơi, chọn thầy để học, chọn người để lấy, chọn việc để làm và chọn lẽ để sống.

 

I/ Chọn bạn để chơi.

Đức Phật dạy có bốn loại bạn tốt. Thế nào là người bạn tốt? Các bạn sinh viên thường chọn sinh viên để làm bạn vì cùng môi trường học tập, cùng trình độ, đẳng cấp. Sinh viên là người có hiểu biết, có kiến thức văn hóa xã hội nên kết bạn cùng trình độ như vậy là bình thường. Nhưng ông bà xưa nói: ‘Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng’ là để nhắc nhở chúng ta biết chọn bạn mà chơi.

Đức Phật dạy phải chọn người bạn tốt. Có bốn loại bạn tốt.

1/ Bạn trợ táng.

Là người luôn giúp đỡ, gần gũi, bảo vệ, gìn giữ chúng ta. Cô sinh viên quét lá nhãn được một chàng thanh niên đến mang giúp bọc lá nhãn đem đi đổ. Người thanh niên ấy làm như vậy là giúp đỡ, chia sẻ với bạn.

Người bạn tốt là người giúp đỡ ta, bảo vệ, quan tâm, lo lắng cho ta. Nếu ta có người bạn siêng năng học hành thì ta sẽ bắt chước siêng năng, học giỏi, mở mang kiến thức, việc học ngày càng tiến bộ. Nếu kết bạn với người lười biếng thì ta cũng sẽ lây nhiễm sự lười biếng, việc học không có kết quả cao. Cho nên phải chọn bạn mà chơi.

2/Bạn hướng thiện.

 Người bạn tốt là người hướng thiện, là người luôn luôn khuyến khích ta làm điều thiện. Các bạn đến đây tu tập cũng là do bạn bè giới thiệu hoặc xem thông báo hoặc do những tình nguyện viên hướng dẫn chúng ta đến đây. Đây là những người bạn quý. Các bạn thấy tu học có kết quả tốt, thì khóa sau các bạn sẽ là người tiếp tục quảng bá, làm tình nguyện viên giới thiệu cho những bạn khác vào tập tu.

Các bạn sinh viên khuyến khích bạn mình tu học là các bạn đã đóng vai trò người bạn hướng thiện, người ngăn chặn bạn mình làm những điều xấu ác. Ví dụ bạn gái thấy bạn trai hút thuốc nhiều quá thì khuyên bạn bỏ hút thuốc vì hút thuốc là tốn tiền, là sanh bệnh. Bạn gái làm được như vậy không khác gì các thầy đang giảng pháp. Hoặc thấy bạn nhậu nhẹt say sưa thái quá thì khuyên bạn bỏ rượu. Điều này vô cùng khó khăn vì con trai thường mượn cớ ‘Nam vô tửu như kỳ vô phong’. Lúc đó các bạn gái phải nói là ‘Tửu nhập tâm như cẩu cuồng tại thị’. Người bạn hướng thiện là người giúp ta đến với những cái hay, cái đẹp. Hiện nay giới trẻ thường sử dụng facebook để chia sẻ thông tin rất nhanh. Các bạn có thể giới thiệu hình ảnh khóa tu tại chùa Bằng trên facebook cho nhiều người biết để giới thiệu rộng rãi với mọi người, giúp họ có cơ hội gần gũi với Phật pháp.

Như vậy, người bạn tốt là người chỉ cho bạn mình đi đúng hướng, giúp bạn hướng thiện để có cuộc sống tốt đẹp.

 

3/ Bạn thân ái.

Muốn làm người bạn thân ái, các bạn phải gần gũi bạn của mình. Các bạn phải học nhiều để có kiến thức chuyên môn, kiến thức cuộc sống sâu rộng, tập nói chuyện sao cho người khác yêu thích. Các bạn cũng cần tập cười để biểu lộ sự hoan hỷ, thông cảm với người chung quanh,giúp họ bớt đi những gánh nặng trong cuộc sống. Người ta nói: ‘Một nụ cười bằng 10 thang thuốc bổ/ Một cơn giận bằng 10 gói thuốc chuột’. Nụ cười không mất tiền mua vậy mà ai cũng thích giận mà không biết tập cười.

 Ca dao có câu :Thấy em có cục duyên ngầm / Miệng cười có nghĩa, anh quên mần, bỏ ăn.’ Hoặc ‘Thứ nhất là đạo làm người /Dù no dù đói cho tươi mặt mày’

Cười cho đời thêm đẹp, cười cho vui cửa vui nhà, hay là cười để khỏi phải khóc. Ca dao Việt Nam miêu tả rất nhiều kiểu cười, các bạn sinh viên hãy tự mình học cười để cho đời vui hơn. Một nhà tâm lý học nói một trong những yếu tố sống trường thọ là mỗi ngày các bạn nói cho ai đó mỉm cười, bất cứ tuổi tác nào. Nếu mỗi ngày có 3 hoặc 5 người mỉm cười là các bạn thành công.

 

4/ Bạn cùng vui cộng khổ, giữ bí mật, bảo vệ.

 Người bạn tốt là người cùng vui buồn với ta trong những thành công hay thất bại. Khi ta cảm thấy buồn và đơn độc, bạn ở bên cạnh ta và làm cho ta cười, bạn khích lệ ta và bảo vệ ta trước những sự chỉ trích của kẻ khác.

Nên chọn bạn mà chơi. Chọn bạn tốt thì tương lai tốt. Chọn bạn xấu sẽ có nhiều hối tiếc trong cuộc đời. Vì sai một ly, đi một dặm. Trong cuộc đời cũng có khi ta băn khoăn trước những sự lựa chọn của mình, bạn sẽ là người giúp ta có những ý kiến để ta vững tin hơn. Nếu ta tuyệt vọng, đau buồn vì thất tình, vì bị phản bội, vì thất bại trong công việc hoặc vì bất cứ lý do gì thì bạn tốt sẽ là người giúp ta giữ vững niềm tin trong lòng, cho ta tìm thấy một cánh cửa khác, ta có hy vọng để sống mạnh mẽ hơn.

Ở TPHCM, cách đây 12 năm, diễn viên trẻ tài hoa Lê Công Tuấn Anh ‘ngôi sao cô đơn’ đã tự tử để lại nhiều nuối tiếc trong lòng công chúng. Khi chúng ta cảm thấy chơi vơi nhất, cô đơn nhất, chúng ta cần một người bạn thân ái để cho ta có điểm tựa, có lòng tin vào cuộc sống.

 Tình bạn là món quà vô giá không gì sánh bằng. Bạn tốt là người có trái tim yêu thương và biết lắng nghe tất cả những nổi niềm của ta một cách chân thành nhất. Có tình bạn thoáng qua nhưng cũng có tình bạn lâu bền Có những tình bạn « xã giao » chúng ta thấy nơi những người gặp nhau hằng ngày ở văn phòng, trên đường phố. Nhưng cũng có những tình bạn bền chặt dù họ đã lâu ngày không gặp nhau. Những tình bạn như thế có khi đi suốt cuộc đời ta cũng không tìm thấy được. Cho nên các bạn sinh viên hãy biết trân trọng tình bạn chân thành. Hãy khéo chọn bạn khi đang còn ngồi trên ghế nhà trường. Vì như thế ta có nhiều cơ hội tìm được người bạn phù hợp với ta ở nhiều mặt, có được tình bạn vững bền là vô cùng quý báu.

Thời Xuân Thu Chiến Quốc, tại kinh đô, nước Sở (nay thuộc về phủ Kinh Châu, tỉnh Hồ Quảng) có một người danh sĩ họ Du tên Thụy, hiệu là Bá Nha.
Bá Nha tuy người nước Sở, nhưng lại làm quan nước Tấn đến bực Thượng đại phu. Tấn và Sở thời đó hai nước giao hảo nhau. Bá Nha có tài đàn rất hay.

Tử Kỳ khi gặp Bá Nha chỉ là một tiều phu. Do còn cha mẹ già, không có anh em, phận làm con phải lo đến chữ hiếu, dẫu cho công hầu bá tước cũng không thể đổi lấy một ngày hiếu dưỡng được nên Tử Kỳ ẩn dật nơi núi non để sớm hôm chăm sóc mẹ cha.

Bá Nha khi ấy là bậc đại quan, cảm kích lòng hiếu thảo của Tử Kỳ, đặc biệt là tâm hồn đồng cảm của Tử Kỳ khi nghe tiếng đàn trác tuyệt của Bá Nha.

Mỗi khi Bá Nha gãy đàn, Tử Kỳ đều nghe được tâm tình của người chơi đàn.
Bá Nha gảy khúc “à tại non cao”.
Tiều phu mỉm cười nói :
— Tuyệt thay ! À chí cao vút ! À tại non cao...
Bá Nha nghe nói ngưng đàn, lấy lại tâm hồn gảy thêm khúc : “À tại lưu thủy”.
Tiều phu cũng cười và nói :
— Bao la trời nước, thật là một khúc : À tại lưu thủy ! Tuyệt hay !
Thấy tiều phu biết rõ lòng mình, Bá Nha khâm phục vô cùng, bày tiệc rượu đối ẩm và cùng Tử Kỳ lạy tám lạy, nhận nhau làm anh em.
Sau Bá Nha có việc đi xa. Khi trở về, Bá Nha gảy đàn mong rằng Tử Kỳ nghe tiếng đàn mà tìm tới. Nhưng chờ mãi không thấy, Bá Nha bèn đi tìm mới biết Tử Kỳ đã chết vì bịnh. Trước khi mất, Tử Kỳ dặn cha xin chôn nơi chân núi Mã Yên để trọn nghĩa tâm giao với lời ước hẹn cùng quan Đại phu nước Tấn.

Bá Nha rơi nước mắt trước sự đời biến đổi, tìm đến nấm đất bên đường, cỏ xanh còn chưa kín.
 Bá Nha vừa khóc vừa lạy, rồi ngồi trên một tảng đá, tấu lên một khúc nhạc “thiên thu trường hận” như trút hết nổi buồn ly biệt vào trong từng âm thanh.
Bá Nha hỏi ông lão cha của Tử Kỳ:
- Lão bá có biết cháu đờn khúc gì đó không ?
Chung lão đáp :
— Lúc nhỏ lão cũng có biết chút ít, nhưng nay tuổi đã già, tâm thần hỗn loạn không có thể phân định được khúc gì.
Bá Nha nói :
— Cháu vừa đờn khúc đoản ca để viếng người tri âm, tài hoa bạc mệnh.

Nói xong Bá Nha hai tay cầm cây đờn đưa lên cao đập mạnh xuống tảng đá. Cây đờn vỡ ra từng mảnh, trục ngọc, phím đồng rời rã, tơi bời.
Bá nha đọc luôn bốn câu thơ sau:
            Dao cầm đập nát đau lòng phượng,
             Đã vắng Tử Kỳ đàn với ai ?
            Gió xuân bốn mặt, bao bè bạn.
           Muốn tìm tri âm, thật khó thay !’

Bá Nha-Tử Kỳ đã thành một thành ngữ trước hết chỉ sự tri âm trong âm nhạc, sau mở rộng ra là để chỉ tình bạn, sự đồng cảm của con người trong bất cứ lĩnh vực nào của đời sống.

 

II/ Chọn Thầy để học.

Trong kinh Phật dạy một vị thầy tốt có 5 đặc điểm:

1/Dạy học:

Giảng dạy Phật pháp cho ta hiểu con đường đi đúng chánh đạo. Ví dụ như Hòa Thượng Bảo Nghiêm tổ chức khóa tu cho hơn 1000 sinh viên thì khâu tổ chức phải thật tốt. Sư thấy đã 2 giờ sáng rồi mà Hòa Thượng vẫn chưa ngủ. Thầy thức để lo cho các bạn, lo cho khóa tu. Một vị có trọng trách trong giáo hội, bận rộn nhiều Phật sự nhưng vẫn túc trực khóa tu, và còn tham gia nói chuyện chuyên đề về nội dung khóa tu với các bạn nữa đấy.

2/ Khéo giáo dục đệ tử.

Tức là vạch ra phương hướng giảng dạy, giáo dục cho đệ tử biết kiến thức căn bản Phật học. Các bạn chỉ có 2 ngày đêm ngắn ngủi ở tại chùa Bằng nên mong các bạn tập trung tâm lực của mình vào việc tu học. Sau này các bạn lớn lên sẽ có lúc nhớ lại hai đêm ở chùa Bằng, đó là kỷ niệm quý báu trong đời các bạn.

3/ Làm gương.

Những người xuất gia là lãnh đạo tinh thần nên phải gương mẫu. Đôi khi cũng mệt mỏi lắm chứ nhưng dù có mệt lúc nào cũng tươi vui, lúc nào cũng làm gương cho người chung quanh. Lãnh đạo tinh thần không được yếu đuối, than thở mà phải lạc quan,vui vẻ, hài hòa, có sức cuốn hút, thuyết phục mọi người.

4/ Dạy học trò thông thạo lý thuyết và thực hành

 Phật giáo không phải để nói mà là để hành. Ví dụ như quý thầy dạy các bạn tụng kinh Pháp cú, tụng chú Đại bi thì cũng dạy các bạn thực hành tức là làm các điều thiện như kinh Pháp Cú đã dạy cũng như tụng chú đại bi thì các bạn phải biết sống đại bi, yêu thương chúng sanh, biết bố thí, cúng dường.

5/ Có tâm từ ái bao dung.

Người thầy phải có tâm nhân ái, yêu thương. Vì ngoài việc học Phật, đệ tử còn học đạo hạnh, học nhân cách ở vị thầy.

Các bạn sinh viên nhìn thấy ở thủ đô Hà Nội hoặc TP HCM có những con đường mang tên Khuông Việt, Chu Văn An, Nguyễn Bỉnh Khiêm, Võ Trường Toản, Nguyễn Đình Chiểu… các bạn có biết đó là những ai không? Các bạn học lịch sử Việt Nam chắc chắn phải biết đó là những nhà sư, nhà giáo nổi tiếng của nước ta. Chúng ta tự hào về truyền thống hiếu học và tinh thần nghìn năm văn hiến của dân tộc ta. Nếu không học lịch sử các bạn sẽ giống như lục bình trôi sông, nước lớn trôi lên, nước ròng trôi xuống, không biết đâu là nguồn cội.

Đại Sư Khuông Việt( 933-1011) tên là Ngô Chân Lưu, tu chùa Phật Đà, làng Cát Lợi, Thường Lạc (nay là Vệ Linh, Sóc Sơn, Hà Nội). Đại sư Khuông Việt là vị thiền sư được phong Tăng thống đầu tiên của trong lịch sử Phật giáo Việt Nam.

Tăng Thống Ngô Chân Lưu, được ban danh hiệu Khuông Việt đại sư năm 971.

Trên 30 năm đại sư Khuông Việt đã phục vụ trong các triều đình của Vua Đinh Tiên HoàngLê Đại Hành và đã thể hiện được tài năng nhiều mặt của mình. Không chỉ trong lĩnh vực sinh hoạt Phật giáo mà cả trong lĩnh vực chính trị và ngoại giao. Khi đã rời nhiệm vụ Tăng thống và những chính sự khác, Đại sư đã trở về mở trường ở chùa Thanh Tước núi Du Hý của quận Thường Lạc. Tại đây, "học trò tìm tới đông đảo". Sử sách đã ghi lại, đại sư Khuông Việt là người đã bước theo bước chân của thầy mình, đó là thiền sư Đa Bảo, người có ảnh hưởng đến sự việc lên ngôi của Lý Công Uẩn sau này. Cuộc đời và đạo hạnh của Thiền Sư Khuông Việt là tấm gương sáng cho tất cả chúng ta noi theo.

Trong lịch sử Việt Nam, Chu Văn An là một đại quan. Quê ông ở làng Văn Thôn, xã Quang Liệt, huyện Thanh Đàm (nay là huyện Thanh Trì - Hà Nội).

Là người tài giỏi, đức độ nên Chu Văn An được nhiều người kính trọng. Đời vua Trần Minh Tông ông được giao chức Tư nghiệp Quốc Tử Giám và phụ trách việc dạy dỗ các Hoàng tử, Vương tôn. Đến đời vua Trần Dụ Tông, ông dâng sớ xin chém đầu bảy tên nịnh thần nhưng không được chấp nhận nên cáo quan về ở ẩn tại núi Phượng Hoàng. Khi ông mất được Trần Nghệ Tông truy phong là Văn Trịnh Công rồi cho thờ ở Văn Miếu Quốc Tử Giám.

Cuộc đời của Chu Văn An dù có trải qua bao nhiêu thăng trầm thì bản chất luôn là một người thầy giáo mẫu mực. Ông được đánh giá là nhà sư phạm toàn diện nhất trong lịch sử đất nước. Trong suốt cuộc đời hành nghề giáo dục, Chu Văn An đã dạy hầu hết các học sinh từ thấp đến cao, từ bình dân đến quý tộc. Cuộc đời thanh bạch và tiết tháo của ông là tấm gương sáng của thời phong kiến. Ông là một trong số rất ít bậc hiền nho được thờ ở Văn Miếu. Sự nghiệp của ông được ghi lại trong văn bia ở Văn Miếu- Quốc Tử Giám.

Chúng ta còn nhiều vị Thầy rất nổi tiếng khác như Võ Trường Toản, Nguyễn Đình Chiểu, La Sơn Phu Tử… mà người đời sau vô cùng ngưỡng mộ. Đó là Sư giới thiệu sơ qua một số những nhà sư, nhà giáo danh bất hư truyền trong lịch sử Việt Nam.

Sư cũng rất mừng vì quý vị đã chọn chùa Bằng, chọn đúng Thầy để học. Hòa thượng Bảo Nghiêm là mẫu người để chúng ta học tập về tư cách, đạo hạnh. Trong giáo hội, Hòa thượng là Phó Chủ tịch kiêm trưởng Ban Hoằng pháp. Phật pháp được phổ biến là do Ban Hoằng pháp. Dĩ nhiên trong giáo hội có nhiều Ban nhưng Ban Hoằng pháp rất quan trọng. Hòa Thượng Bảo Nghiêm là đại biểu quốc hội và còn là Phó Viện trưởng Viện Phật học Sóc Sơn- Hà Nội. Cho nên các bạn sinh viên chọn chùa Bằng học đạo, chọn Hòa thượng Bảo Nghiêm làm vị thầy lãnh đạo tinh thần xem như chúng ta có phước nhiều. Nhờ có phước trong quá khứ nên chúng ta mới gặp Thầy Bảo Nghiêm- một vị thầy thông tuệ. Cho nên chúc mừng các bạn sinh viên đã chọn được vị thầy tốt trong đạo.

 1  2 » Trang cuối Phần 1/2

Bình luận

  • Security code

Lên đầu trang