CHÚ GIẢI  

  CHUYỆN NGẠ QỦI

   (Petavatthu-aṭṭhakathā)

                                                               Nguyên Tác:                     PARAMATTHADĪPANĪ NĀMA

                                                               Tác giả:                              DHAMMAPĀLA
                                                   Bản Anh Ngữ:                U BA KYAW

                                                                Hiệu đính- Giải thích:  PETER MASEFIELD
                                                   Bản Việt Ngữ:             Tỳ khưu THIỆN MINH

   PL. 2551 - DL.2007

II.3 Chú giải chuyện ngạ quỉ KHÔNG CON MATTĀ
 [Mattāpetivatthuvaṇṇanā]

‘Nhà ngươi lỏa lồ và có diện mạo kinh dị.’Chính Đức Phật đã kể lại câu chuyện này khi ngài còn lưu lại trong khu rừng Jeta liên quan đến một nữ ngạ quỉ có tên là Mattā.

Người ta kể lại rằng trong thành Sāvatthī có một người đàn ông giàu có kia có đức tin và lòng thành tín. Vợ của ông ta, là một phụ nữ có tên là Mattā, lại chẳng có đức tin lẫn lòng thành tín và nàng hay tức bực và bị hiếm muộn. Giờ đây người phú hộ lo sợ sẽ không có con cái nối dõi tông đường, nên ông ta đã cưới một nàng dâu mới tên là Tissa cũng xuất thân trong cùng một bộ tộc. Nàng có niềm tin và có lòng thành tín khả ái và rất hấp dẫn với chồng. Chẳng bao lâu sau nàng đã có thai và sau mười tháng nàng đã sanh hạ được một cậu con trai. Tên của cậu là Bhuta. Nàng đã trở thành nữ chủ gia và hỗ trợ cho bốn tỳ khưu bằng cách chăm sóc đúng mức. Người vợ hiếm muộn sanh lòng ghen tị[93] với nàng. Một ngày kia cả hai người đang gội đầu và đang đứng phơi tóc cho khô. Người phú họ đem lòng yêu thương Tissa do nàng có nhiều phẩm chất thiện và thường xuyên đứng nói chuỵên với nàng một cách thoải mái. Vì không thể chịu nổi điều này và do ghen tương Mattā đã quét nhà va đổ toàn bộ rác rến nàng gom được lên đầu Tissa. Đến thời giờ qui định nàng đã qua đời và đầu thai nơi cõi ngạ quỉ phải trải qua đau khổ do nghiệp lực nàng đã thực hiện, nàng đã phải chịu cực khổ lên đến năm lần. [83] sự thống khổ của nàng được biết đến trong bản kinh. Thế rồi một ngày kia khi buổi chiều[94] đã chìm xuống nàng đã hiện nguyên hình với Tissa khi nàng còn đang tắm ở sau nhà. Khi trông thấy nàng Tissa liền hỏi nàng với đoạn kệ như sau:

1.      "Nhà ngươi loả lồ và có diện mạo gơm ghiếc, gầy gò với những đường gân hiện rõ, nàng là người gầy gò ốm yếu, xương sườn hiện ra, giờ đây, ngươi là ai mà đứng trân người ra như vậy.

Ngạ quỉ kia trả lời với đoạn kệ sau:

2.      “Ta chính là Mattā, nhà ngươi là Tissa. Ta chính là người vợ chung chồng của nhà ngươi trong quá khứ. Sau khi đã thực hiện những ác nghiệp xấu xa ta đã phải đầu thai từ đây vào cõi ngạ quỉ,

2. Về điểm này, ta chính la Mattā, nhà ngươi là Tissa (ahaṃ Mattā tuvaṃ Tissā). Nhà ngươi tên là Tissa trong khi đó Ta tên[95] là Mattā. Trong quá khứ (pure)[96]. Nơi kiếp hiện hữu trước đây. Ta đã là: ahuṃ=ahosiṃ của ngươi: te[97]=tuyhaṃ (một dạng ngữ pháp hoán chuyển) người vợ cùng chồng với ngươi.

Tissa hỏi nàng một lần nữa về hành vi nàng đã thực hiện với đoạn kệ sau:

3.      ‘Giờ đây chị đã thực hiện ác nghiệp xấu xa gì qua thân, khẩu hay ý? Do kết quả ác nghiệp chị đã làm chị phải đầu thai từ đây (trên cõi đời này) xuống cõi các ngạ quỉ?

Người phụ nữ kia giải thích hành vi nàng đã thực hiện bằng đoạn kệ sau:

4. ‘Ta đã hay nóng tánh và thô bạo. Ta hay ghen tị. Bần tiện hèn hạ và xảo trá. Sau khi đã nói những lời ác về nàng ta đã phải đầu thai từ đây xuống cõi ngạ quỉ.’

4.      Vể điểm này hay nóng tánh (caṇḍi) :thường tỏ thái độ nóng nẩy. Thô lỗ (pharusā): nói lời lỗ mãng. Ta đã là: āsiṃ=taṃ ahaṃ (dạng ngữ pháp hoán chuyển). Đối với em ta: tāham=taṃ ahaṃ ( thay thế hai âm tiết ngắn thành một âm tiết dài). Những lời thô lỗ (duruttaṃ): lời nói ác ý, câu chuyện tầm phào.

Kể từ đây trở đi họ tiếp tục trao đổi cuộc đối thoại bằng những đoạn kệ sau:

5.      Cả em nữa, em cũng biết điều này, làm sao chị đã nóng nảy ra làm sao; nhưng vẫn còn một vài điều nữa em muốn hỏi chị: tại sao chị lại phải phủ đầy một lớp bụi bẩn?’

6.      ‘Em đã gội đầu và mặc quần áo sạch sẽ và trang điểm lộng lẫy; còn chị thì còn muốn hơn thế nữa cơ, ngay cả còn được trang điểm nhiều hơn em nữa.

7.      Trong khi chị nhìn thấy em trò chuyện [98] với người chồng của chúng ta. Nhân đó đã tạo cho chị mối ghen tỵ và bực tức nổi lên trong chị.

8.      [84] Ngay lúc đó chị đã lấy bụi bẩn (quét nhà) và đổ lên đầu em. Chính do kết quả của hành vi đó mà chị đã phải bị phủ một lớp bụi bẩn.

9.      Cả em cũng biết điều đó (làm thế nào) chị có thể đổ bụi bẩn lên em được; nhưng chắc vẫn còn điều gì em muốn hỏi chị: tại sao chị lại phải hao mòn vì bệnh ghẻ.?’

10.  Cả hai chúng ta đều đã đi đến bìa rừng để kiếm dược thảo. Em mang về nhà được dược thảo còn chị chỉ mang về loại cây kapikacchu[99]

11.  Thế rồi nhằm lúc em không để ý chị đã rải cây đó lên giường em ngủ. Chính do kết quả của ác nghiệp đó mà chị đã phải hao mòn thân xác vì bệnh ghẻ.

12.  Điều đó em cũng đã biết. (làm thế nào) chị rải được cây đó lên giường của em; nhưng vẫn còn điều gì đó mà em muốn hỏi chị: tại sao chị lại phải loả lồ như vậy?

13.  Có một cuộc tụ tập các bạn bè, một cuộc vui chơi cùng với nhau,[100] các họ hàng của chúng ta đã diễn ra, em thì được dẫn đi tham dự còn chị thì không.

14.  Thế là khi em không để ý chị đã gỡ bỏ hết quần áo của em. Chính do kết quả của hành vi đó mà chị đã phải loả lồ như vậy.

15.  Điều đó em cũng đã biết, (làm thế nào) chị đã gỡ bỏ được quần áo của em. Nhưng chắc hẳn vẫn còn điều gì đó em muốn hỏi: tại sao chị lại xông ra những mùi hôi thối như phẩn vậy?’

16.  ‘Chị đã ném những vật thơm, những vòng hoa và những đồ trang sức đắt tiền của em vào nhà xí - chính chị đã thực hiện hành vi xấu xa đó. Chính do kết quả của hành vi đó mà chị đã phải toát ra mùi hôi thối của phẩn.

17.  Em cũng biết rõ điều này, (lý do tại sao) chị lại thực hiện hành vi xấu xa này; nhưng vẫn còn điều gì đó em muốn hỏi chị; Tại sao chị phải trải qua kiếp sống đau khổ đó.

18.  Bất kỳ tài sản nào trong nhà đều thuộc quyền sở hữu của cả hai ta. Tuy nhiên những vật cúng dường nằm trong tầm tay của chị song chị lại không hồi hướng cho chính mình. Chính do kết quả của hành vi đó mà chị đã phải trải qua kiếp sống đau khổ đó.

19.  Ngay cả khi chị nói với em, “em đang theo đuổi những hành vi bất thiện; chắc chắn không phải do những hành vi bất thiện đó mà hiện trạng hạnh phúc có thể dễ dàng đạt đến được.

20.  Em đã tiến đến gặp chị từ một góc độ sai lầm[101] và còn điều gì khác khiến chị ghen tức với em nữa không. Hãy nhìn kỹ xem loại kết quả nào xuất phát từ những hành vi xấu xa đó.

21.  [85] Em có một căn nhà, có đầy tớ, có những đồ trang sức, giờ đây thì người khác đang hưởng[102] - của cải chẳng tồn tại lâu dài đâu.

22.  Cha của Bhuta đang đi chợ về. Có lẽ ông ta sẽ đưa cho em điều gì đó. Xin đừng đi ra khỏi đây.

23.  ‘Chị phải loả lồ và có diện mạo gướm ghiếc, gầy gò với những đường gân hiện rõ, Đây là điều đáng sấu hổ đối với phụ nữ. Xin đừng để cho cha của Bhuta nhìn thấy chị.

24.  Thôi được rồi em có thể cho chị được gì hay em có thể làm gì cho chị đây để chị có thể được sung sướng và được tất cả những gì chị mong muốn?’

25.  “Bốn tỳ khưu làm thành một tăng đoàn và bốn cũng là các cá nhân.[103] Hãy cho họ ăn và hồi tưởng của bố thí cho chị; thế thì chị sẽ được sung sướng. Và có đầy đủ những gì chị mong muốn.

26.  ‘Được rồi’ nàng đồng ý, nàng đã cúng duờng tám tỳ khưu, cho họ mặc đầy đủ và rồi hồi hướng phước thí đó cho nàng.

27.  Ngay lập tức nàng sau khi nàng hồi hướng điều này kết quả đã diễn ra: vật thực, y phục và thức uống đã xuất hiện do kết quả của phước thí này.

28.  Kể từ đó nàng trở nên thanh tịnh, mặc y phục sạch sẽ với những thứ còn tốt hơn cả lụa Kasi và được trang sức với đủ loại y phục và đồ trang sức, nàng tiến lại gặp người vợ cùng chồng với nàng.

29.  “Hỡi Devata, chị là người có sắc đẹp kiều diễm toả sáng khắp bốn phương trời giống như Dược Vương Tinh.

30.  Vẻ đẹp kiều diễm của chị từ đâu mà có? Do điều gì mà chị đã chu tất được và có thế xuất hiện được đủ loại cảm khoái theo như lòng chị mong ước?

31.  Em hỏi chị, hỡi devi đầy uy lực, hành vi công đức nào chị đã thực hiện khi còn ở kiếp người? do đâu mà oai lực của chị lại chiếu sáng như vậy. và vẻ đẹp kiều diễm của chị lại toả sáng khắp tứ phương như vậy?

32.  ‘Chị Là Mattā, em là Tissa. Chị là vợ chung chồng với em trong quá khứ. Sau khi đã thực hiện những việc xấu xa. Chị đã phải tái sanh từ đây xuống cõi các ngạ quỉ. Nhưng giờ đây nhừ có của thí của em đã thực hiện chị có thể hưởng, chẳng còn gì phải sợ ở bất kỳ nơi nào trên trần gian này.

33.  Mong rằng em được sống lâu. Với toàn thể họ hàng ruột thịt của em và mong rằng em có thể đạt đến thế giới các vị Vasavattis, là nơi thoát khỏi mọi sầu khổ và phiền muộn ô nhiễm.

34.  Hãy xử sự trên cõi đời này theo đúng Phật Pháp và thực hiện bố thí, hỡi nguời em xinh đẹp của chị; hãy gỡ bỏ dấu bẩn bún xỉn cùng với mọi cội rễ của chúng và rồi hãy đi thẳng đến cõi chư thiên là chốn vô tàm.

5. [86] Về điểm này, em cũng vậy, em biết rõ vấn đề này, chị rất nóng tính làm sao (sabbaṃ ahaṃ pijānami yathā tvaṃ caṇḍikā ahu): điều này ‘chị đã quá nóng tính và nói lời thô thiển, em cũng đã biết rõ. – chị nóng tính hay tức giận, có nói lời thô thiển và hay ghen tị bủn xỉn và xảo quyệt. Nhưng vẫn còn điều gì đó em muốn hỏi chị (aññañ ca kho taṃ pucchāmi): nhưng giờ đây em vẫn còn điều gì đó muốn hỏi chị. Tại sao chị lại bị phủ một lớp bụi bẩn? (kenāsi paṃsuguṇthitā): do hành vi xấu xa nào mà chị đã phải phủ một lớp bụi bẩn. Và rắc rến, có nghĩa là (do hành vi nào ) mà bụi bẩn và rác rến lại được đổ lên toàn bộ thân mình chị như vậy?

6. Em đã gội đầu (sīsaṃ nahātā): em đã tắm từ đầu trở xuống. Còn hơn thế (abhimattāṃ) nhiều hơn vô chừng. Được trang điểm còn nhiều hơn nữa. (samalaṅkatarā): được trang điểm hoàn toàn và lộng lẫy. Một cách giải thích khác là vô cùng (adhimattā): say đắm cực kỳ, say đắm xảo trá ngã mạn có nghĩa là nói xiên nói xỏ. Hơn em (tayā): hơn cô, cô em ạ.

7. Em đã đàm tiếu với chồng của chúng ta (sāmikena samantayi): em nói chuyện với chồng chúng ta, hai người nói qua nói lại với nhau.

9. Bị bệnh ghẻ làm cho hao mòn. (khajjāsi kacchuyā): bị gặm do bị bệnh ngứa.[104] Nghĩa là bị bệnh ghẻ hoành hành.

10. Để hái dược thảo: bhesajjahārī= bhesajjahāriniyo (một dạng ngữ pháp hoán chuyển); tìm kiếm thuốc[105], cả hai chúng ta (ubhayo): hai chúng ta. Có nghĩa là em và tôi. Đến cuối cánh rừng (vanantaṃ): đi vào rừng. Em mang về dược thảo (tvañ ca bhesajjaṃ āhari): em mang về dược thảo có lợi cho em như các thầy lang đã ghi toa. Trong khi đó chị chỉ mang về kapikacchu (ahañn ca kapikacchuno): ngược lại chị chỉ mang về mấy quả kapikacchu, những quả đó sờ vào thì rất khó chịu. Quả kapikacchu còn có tên gọi khác là ‘sayaṃ guttā’[106] trong trường hợp này có nghĩa là chị mang về toàn là lá và quả sayaṃ guttā.

11. Chị đã rải trên giường của em (seyyaṃ ty āhaṃ samokiriṃ): chị đã rải trên giường của em với toàn là lá và quả kapikacchu.

13. Của những bạn bè. (sahāyānaṃ): thuộc bạn bè. Một cuộc hội họp (samayo): cuộc họp. Các nguời anh em họ hàng (ñatīnaṃ): họ hàng ruột thịt. Tụ họp lại với nhau (samitī): cuộc họp mặt. Được yêu cầu (āmantitā): được mời tham dự lễ hội. Đi chung với người chồng chúng ta (sasāminī): cùng đi với chồng, có nghĩa là đi chung với người hỗ trợ chúng ta. Nhưng chị thì không (no ca kho haṃ) nhưng chị lại không được mời đi đây là điều được phân tích.

14. Chị... quần áo của em: dussaṃ ty āhaṃ=dussaṃ te ahaṃ ( thay thế hai âm tiết ngắn thành một âm tiết dài). Cởi ra (apānudiṃ): chiếm lấy, lấy cắp.

16. [87] Đắt tiền (paccagghaṃ): tốt, rất đắt tiền. Chị đã ném đi (athāresiṃ): ném ra ngoài. Toả ra mùi hôi thối của phẩn (gūthagandhinī): ngửi thấy mùi phẩn, bốc lên mùi phân.

18. Bất kỳ tài sản nào có trong nhà chúng ta (yaṃ gehe vijjite dhanaṃ): bất kỳ tài sản nào thấy có trong nhà chúng ta đều thuộc quyền sở hữu của cả hai chúng ta là anh em họ hàng, của chị và của em. Bằng nhau và ngang nhau. Nằm trong tầm tay (santesu):được biết đến. Chỗ nương thân (dīpaṃ): hỗ trợ; nàng nói tới những hành vi công đức.

19. Khi nữ peti đã giải thích những điểm Tissa đã hỏi. Cô ta đã nói thêm một lần nữa, nói rằng, ‘Ngay cả chị đã nói cho em, v.v... thú nhận lỗi lầm nàng cảm thấy đã không nghe lời cô em. Về điểm này ngay cả sau đó (tad eva): ngay cả[107] sau đó cùng thời gian đó khi chị vẫn còn nguyên hình con người. Một cách giải thích khác theo cùng một cách’ (tath’eva) có nghĩa là sự việc giờ đây đã xảy ra đã được thực hiện theo chính cách đó. (như chị đã nói cho em biết). Đối với chị (maṃ): nàng ám chỉ chính mình. Em (tvam): Tissa. Đã nói ra (avaca). Đã nói. (chị đã theo đuổi những hành vi xấu xa’ v.v... đã được nói tới để cho thấy cách thức nàng đã nói. Trong bài kinh có đoạn ‘những ác nghiệp’. Chị đang thực hiện chỉ những ác nghiệp’ – mà một kiếp sống hạnh phúc không dễ gì đạt được bởi những ác nghiệp đó. Nàng nói rằng điều đó giờ đây đã xảy ra đúng như cách mà trước đó người bạn chung chồng với nàng đã động viên nàng.

Khi nghe qua điều này, Tissa đã thốt lên ba đoạn kệ bắt đầu với “Nàng đã tiến lại gặp ta từ phía bên trái.”

20. Về điểm này Nàng đến với tôi từ phía bên trái (vāmato maṃ tvaṃ paccesi): chị đã có suy nghĩ sai về tôi – cho dù em rất ước ao hạnh phúc của chị, chị đã coi tôi hành động một cách thù nghịch. Chị đã ghen tương với em: maṃ usuyyasi=mayhaṃ usuyyasi (một kiểu ngữ pháp chuyển đổi): chị đã ghen ghét em. Hãy nhìn xem kìa kết quả nào đã đem lại từ những ác nghiệp đó. (passa pāpānaṃ kammānaṃ vipāko hoti yādiso): nàng nói. “hãy tự mình nhìn xem lại kết quả nào đã xảy ra từ những ác nghiệp và kết quả đó khủng khiếp đến mức độ nào.

21. Giờ đây nhưng người khác đã hưởng những thứ đó (te aññe paricārenti): những ngôi nhà này, các đầy tớ và những đồ trang sức trước kia thuộc quyền sở hữu của chị giờ đây những người khác đang hưởng cả, đang sử dụng. Những thứ này (ime) được nêu lên theo cách méo mó về giống.[108] Những của cải chẳng tồn tại vĩnh cửu (na bhogā honti sassatā): những của cải này chẳng tồn tại vĩnh cửu đâu, không bền vững, ( chỉ kéo dài) bao lâu ta còn trong thời gian hiện hữu và phải dẹp sang một bên khi ta phải qua đi (sang một hiện hữu khác).[109] Chính vì thế liên quan đến vấn đề này ghen ghét và ích kỷ chẳng nên được nuôi dưỡng ở đây. Đó là ý nghĩa.

22. [88] Cha của Bhuta’giờ đây đã (idāni Bhūtassa pitā): Hỡi Bhuta, con trai của người phú hộ, giờ đây đã. Từ chợ về: āpaṇā=āpaṇato (một dạng ngữ pháp chuyển đổi): đã tới, đã quay trở về với căn nhà này. Rất có thể ông ta sẽ cho nàng điều gì đó (app’eva te dade kiñcī): khi người phú hộ quay trở về nhà có lẽ người đó sẽ cho em điều gì thích hợp để biếu cho người cúng dường . Xin đừng đi khỏi nơi đây (mā su tāva ito agā): nàng nói lên từ lòng từ bi quảng đại của nàng. “Xin đừng đi khỏi đây, khỏi sân đàng sau ngôi nhà., cho đến khi...

23. Khi nàng nghe được điều này, peti liền thốt lên đoạn kệ bắt đầu như sau: ‘‘Chị phải loả lồ và có diện mạo gướm giếc’ để cho thấy nàng đã cảm thấy trắc ẩn trong lòng. Về điểm này, đây là điều thật xấu hổ cho những người phụ nữ (kopīnam etam itthīnaṃ): tình trạng loả lồ và xấu xí như vậy v.v... quả là đáng xấu hổ [110]cho những người phụ nữ, và phải được tránh xa,[111] do cần phải được che đậy lại. Xin đừng để cho cha Bhuta nhìn thấy chị (mā maṃ Bhūtapitāddasa): ‘Chính vì thế xin đừng để cho cha của Bhuta, người phú hộ, có thể nhìn thấy chị trong tình trạng này,’ nàng nói một cách hổ thẹn.

24. Khi nàng nghe được điều này Tissa tràn ngập trong lòng ước muốn giúp đỡ và thốt lên đoạn kệ bắt đầu như sau: ‘thôi được, em có thể giúp chị được điều gì đây? Về điểm này được rồi (handa) là một tiểu từ đặt ở đây theo nghĩa cú câu (metri causa). Em có thể làm cho chị được điều gì?: kin t’āhaṃ dammi=kin ta ahaṃ dammi ( thay thế hai âm tiết ngắn thành một âm tiết dài); liệu em có phải cho chị y phục hay vật thực? Hay em có thể làm gì được cho chị? (kiṃ vā ca te karom’ahaṃ): hay dịch vụ nào khác em có thể làm được cho chị ngay tại đây vào lúc này?

25. Khi nàng nghe được điều này, nữ ngạ quỉ lại thốt lên câu kệ bắt đầu như sau: “Bốn tỳ khưu làm thành một tăng đoàn’ Về điểm này bốn tỳ khưu thuộc một tăng đoàn và bốn vị đều là những cá nhân (cattāro bhikkhū saṅnghato cattāro pana puggale): Bốn tỳ khưu cùng một tăng đoàn các tỳ khưu [112] tượng trưng cho một tăng đoàn và bốn vị tỳ khưu lại là những cá nhân. - xin hãy nuôi ăn cả tám tỳ khưu làm thế nào cho họ được thoải mái và hồi hướng phước thí này cho chị. Xin hãy cho chị một của bố thí đã được hồi hướng. Thế rồi chị sẽ được hạnh phúc (tadāhaṃ sukhitā hessaṃ) có nghĩa là khi em đã hồi hướng[113] của thí đó cho chị chị sẽ được hạnh phúc. Sẽ chứng đắc hạnh phúc và sẽ được dồi dào tất cả những gì chị ước muốn.

Khi nghe nàng nói như vậy, Tissa đã thông báo cho chồng nàng biết về vấn đề này và vào ngày hôm sau chàng đã bố thí cho tám tỳ khưu và hồi hướng phước thí cho nàng. Ngay tức khắc nàng đã đạt được thù thắng chư thiên. Và một lần nữa lại tiến lại gặp Tissa. Để chứng tỏ điều này những vị duyệt xét lại bản văn Kinh Phật lại chèn thêm ba đoạn kệ bắt đầu như sau; “tốt lắm’ ‘nàng đồng ý’ khi nàng còn đứng đó sau khi đã tiến lại gần. Tissa đã hỏi nàng[114] với ba đoạn kệ bắt đầu như sau: ‘(chị còn đứng đó’)’ với vẻ kiều diễm tuyệt trần’ [89] nàng liền tỏ rõ chân tướng của mình bằng bắt đầu: “chị chính là Mattā” và bày tỏ sự tuỳ hỷ của nàng với đoạn kệ bắt đầu với: mong rằng em sống lâu’ sau đó lại khích lệ Tissa với đoạn kệ bắt đầu như sau: hãy hành động làm sao ở đây cho hợp với Phật Pháp.’

32. Về diểm này được nàng ban cho: tava dinnena=tayā dinnena (một dạng ngữ pháp hồi chuyển).

33. Một nơi không còn sầu khổ hay ô nhiễm (asokaṃ virajaṃ thānam): đó là chính là cõi trời là nơi chẳng còn sầu khổ do thiếu vắng sầu khổ và thoát khỏi ô nhiễm do chẳng có mồ hôi và bụi bẩn – nàng nói toàn bộ những điều này có liên quan đến cõi Chư Thiên. (devaloka). Nơi cư trú (āvāsaṃ): là nơi[115] trú xứ của các bậc Vasavattis (Vasavattinaṃ): đối với những kẻ nào vận dụng năng lực sức mạnh của mình (vasaṃ) bằng quyền lực[116] chư thiên.

34. Cùng với cội nguồn của nó (samūlaṃ): cùng với bợn nhơ thèm khát, cùng với bợn nhơ tham lam đó chính là cội rễ ích kỷ. Không thể chê trách được (vô tàm) (aninditā)” không thể khiển trách được, đáng khen ngợi. Hãy tiến tới nơi chư thiên. (saggam upehi thānaṃ) mong rằng em sẽ tiến tới nơi chư thiên, có nghĩa là mong rằng em đạt được thiên giới (saggaṃ)[117] vì thiên giới là nơi tối thượng (suṭṭhu-aggattā) trong phạm vi các dục trần như thể những vật hữu hình v.v... điều còn lại đều đã rõ ràng.[118]

Thế rồi Tissa nêu vấn đề cho người phú hộ. Người phú hộ lại nêu vấn đề cho các tỳ khưu và các tỳ khưu liền bạch cho Đức Phật. Đức Phật coi là vấn đề đo chính là nhu cầu nổi lên và ngài liền diễn giải Phật Pháp cho đám người đang tụ họp lại ở đó. Khi họ nghe những điều này, họ thấy dao động tâm linh, họ đã loại bỏ hết những vết bẩn ích kỷ v.v... và hướng về giới đức bố thí v.v... và đã được tái sanh nơi cõi hạnh phúc.

-ooOoo-